Microsoft hissedarlarından Gazze tepkisi “insan hakları raporu hazırlansın” olarak geldi.
Microsoft, İsrail ordusunun Gazze’deki askeri operasyonlarında yapay zekâ ve bulut hizmetlerinin olası kullanımı nedeniyle yeniden kamuoyu tepkisiyle karşı karşıya. Şirketin 60’tan fazla hissedarı, bu durumun insan hakları ihlallerine yol açabileceği endişesiyle Microsoft’un “insan hakları özeni” süreçlerini değerlendiren kapsamlı bir rapor yayınlamasını talep eden bir teklifte bulundu. Bu teklif, şirketin yaklaşan genel kurul toplantısında oylamaya sunulacak.
Paydaşlar, Microsoft’un Birleşmiş Milletler İş Dünyası ve İnsan Hakları Rehber İlkeleri’ne (UNGPs) bağlı olarak bazı süreçleri yürüttüğünü belirtmesine rağmen, son kullanıcı bazında nasıl bir denetim mekanizması işlediğini açıklamadığını ve bu sürecin etkinliğine dair herhangi bir veri sunmadığını ifade ediyor. Özellikle İsrail’in Microsoft ve OpenAI teknolojilerini yoğun bir şekilde kullanmaya başlaması ve buna bağlı olarak Gazze’de yaşanan sivil ölümler, şirketin dolaylı olarak savaş suçlarına ortak olabileceği endişesini gündeme taşıdı.
Microsoft Mayıs ayında yaptığı bir açıklamada, şirket içi bir inceleme gerçekleştirdiğini ve üçüncü bir kuruluştan ek bilgi toplamasını talep ettiğini duyurdu. Ancak bu açıklamada, değerlendirme kriterleri, ‘zarar’ tanımı ya da bağımsız incelemeyi yapan kurumun adı gibi detaylara yer verilmedi. Şirket ayrıca, “müşterilerin yazılımları kendi sunucularında veya cihazlarında nasıl kullandığını takip edemediğini” de itiraf etti. Bu da hissedarların gözünde, Microsoft’un etik sorumluluklarını yeterince yerine getirmediği izlenimini güçlendirdi.
Bu son teklif, Microsoft içinde ve dışında artan protestoların bir yansıması niteliğinde. Nisan ayında bir çalışan, şirketin 50. yıl etkinliğinde sahneye çıkarak “soykırım için yapay zekâ kullanılmasın” çağrısı yapmış, kısa süre sonra işten çıkarılmıştı. Mayıs ayında ise hem şirket içinden hem dışından geniş çaplı gösteriler düzenlendi. Microsoft’un sembolik ismi Brian Eno da bu süreçte sessiz kalmayarak, şirketin İsrail ile bağlarını kesmesi gerektiğini açıkça dile getirdi.
Hissedarlar adına açıklama yapan Eko adlı denetim kuruluşunun kampanya direktörü Rewan Haddad, bugünkü teklifin Microsoft tarihindeki en geniş katılımlı hissedar hareketi olduğunu vurguladı. Kararın sadece ahlaki değil, aynı zamanda yasal ve ticari riskleri de gündeme taşıdığı belirtilirken, teklifin öncüsü Religious of the Sacred Heart of Mary cemiyeti, “ahlaki sorumluluğun her şeyin önünde geldiğini” ifade etti.
Tüm teknoloji haberlerimiz için buraya tıklayın.
YNP YouTube kanalı için ise buraya tıklayın.
