Gökyüzündeki kayan yıldızlar aslında Starlink uyduları, enkazların artmasından endişe ediliyor.
Kanada’nın batı ve Amerika Birleşik Devletleri’nin bazı bölgelerinde son dönemde akşam gökyüzünde göz alıcı ışık gösterileri izleniyor. Halk arasında sıkça kayan yıldız veya meteorit olarak yorumlanan bu parlak cisimlerin, aslında Starlink uyduları olduğu ortaya çıktı. SpaceX’e ait bu uydular, görev süreleri dolduğunda yörüngelerinden çıkarak Dünya atmosferine giriyor ve sürtünmenin etkisiyle yanarak yok oluyor. Bu durum, uydu ağının doğal yaşam döngüsünün bir parçasıdır.
Astrofizikçi Jonathan McDowell’a göre, her gün ortalama iki Starlink uydusu atmosfere giriş yaparak yanıyor. Ancak bu sayının gelecekte önemli ölçüde artması bekleniyor. Starlink’in uzun vadede 12.000 ila 40.000’den fazla uyduya ulaşma hedefi düşünüldüğünde, ortalama beş yıllık ömürleriyle her yıl yaklaşık 3.000 uydunun fırlatılması ve aynı sayıda uydunun yörüngeden çıkarak yanması gerekiyor. Bu da her gün sekiz Starlink uydusunun yanması demek. Uyduların alçak Dünya yörüngesinde (LEO) bulunması, atmosferik sürüklenmeye maruz kalmalarına ve yörüngede kalabilmek için sürekli itici güç takviyesine ihtiyaç duymalarına yol açıyor; bu da ömrünü beş yılla sınırlıyor.
Starlink’in uydularını alçak yörüngede tutma stratejisi, önemli avantajlar sunuyor. Bu yaklaşım sayesinde uydular, kullanım süreleri bittiğinde doğal ve hızlıca Dünya’ya düşüyor. Bu durum, uzaydaki enkazların çarpışmasıyla meydana gelebilecek zincirleme reaksiyonları içeren “Kessler sendromu” riskini azaltıyor. Şirket, binlerce uydusunu çok alçak yörüngelere yerleştirerek bu tür bir felaket olasılığını düşürüyor ve olası bir enkazın daha çabuk dağılmasını sağlıyor.
Ancak, yanan uydulardan kaynaklanan enkazın Dünya’ya ulaşma riski de tartışılıyor. Enkazın büyük bir kısmı atmosferde zararsızca yanarak yok olsa da, bazı parçaların yere düşme potansiyeli mevcut. Federal Havacılık İdaresi’nin (FAA) 2023 raporu, 2035 yılına kadar her iki yılda bir kişinin uydu enkazı nedeniyle yaralanma veya ölüm ihtimali olduğunu tahmin ediyor. Rapor ayrıca, bu tarihe kadar düşen enkazın %85’inin Starlink uydularından kaynaklanacağını belirtiyor. Uluslararası hukuka göre, özel şirketler enkazdan kaynaklanan zarar ve hasardan doğrudan sorumlu tutulmazken, uyduya ev sahipliği yapan ülkelerin, bu durumda ABD’nin, sorumlu olabileceği belirtiliyor.
Tüm oyun haberlerimiz için buraya tıklayın.
YNP YouTube kanalı için ise buraya tıklayın.
